Alman Hamamböceği

0.5-1 cm boyunda, kahverengi, en hızlı üreyen hamam böceğidir. Bıraktığı bir pakette 40-48 civarında yumurta vardır. Bir dişi yılda 30.000i bulan sayıya ulaşabilir, ömrü bir yıldır. Kuru ve sıcak yerleri sevdiği için halk arasında KALORİFER BÖCEĞİ de denir. Çok pistirler ve her şeyi yerler. Her pisliği, mikrobu taşır ve bulaştırırlar. Gıda, su ve sıcağa ihtiyacından dolayı insan olan her yerde aktiftir. Evlerde ilk yerleşeceği yer mutfak ve banyolardır. Hemen hemen bütün zamanını yuvalarında, delik ve çatlaklarda saklanarak geçirirler, karanlığı sever ve geceleri aktiftirler, çok dayanıklıdırlar, ilaçlara çok çabuk direnç kazanırlar.

Amerikan Hamamböceği

Erginleri ortalama 2-3 cm boyunda Kanatlı kırmızımsı kahve renginde en büyük hamam böceği türüdür. Bütün insanların yediği ve yemediği her şeyi yerler, kağıda kadar. İçinde 14–16 yumurta bulunan paket yaparak her mevsim ürerler. Genelde toplu koloniler halinde yaşarlar, 15 ay kadar ömrü vardır. Nemli, sıcak ve pis yerleri severler kanalizasyon, kazan dairesi, depo, bodrum, ambalaj içleri …gibi yerleri istila ederler. Genelde endüstriyel işletmelerde çok görülürler.

Oryantal Hamamböceği

1–1,5 cm uzunluğunda parlak siyah renklidir. Erkeklerde iki kahve renkli kanat vardır. Dişiler oval erkekler ise daha ince yapıdadır, halk arasında KARAFATMA olarak da anılırlar. Genelde lağım sistemi, bodrum, depo, bina boşlukları ve daha az olarak da ev içlerinde yuvalanırlar. Havalar ısınınca komşu binalara kadar her yeri istila ederler, kış aylarında ana yuvalarına çekilirler. Ömrü 6 aydır, her türlü gıda ve organik maddeyi yerler.

Karınca

2-4 mm büyüklüğünde siyahtan kahverengiye, kırmızıdan siyaha kadar renklerde bir çok karınca türü vardır. Kanatlı karınca türü ise 5-8 mm uzunluğunda kahverengi olup iki adet uzun kanadı vardır.Yuvalarını su ve yiyecek kaynaklarına yakın yaparlar ve rotaları da bu eksendedir. Ev içinde görülenler genelde isçi karıncaların yiyecek aramalarından kaynaklanır. Süpürgelikler ile çatlaklarda, deliklerde, saksı içlerinde yuvalanırlar. Koloniler halinde yaşarlar.

Kara Sinek

0.5-1 cm boyunda Orta büyüklükte, grimsi – siyah renktedir, kanatlarının ön kısmında, göğüs kısmının önünde 4 adet şerit şeklinde çizgi ile ayırt edilir.Çöp ve gübre gibi nemli organik madde bulunan yerlere 100-150 tanesi yığın halinde yumurtalarını bırakır. Çıkan larvalar organik maddelerle beslenir ve sıcak havada ortalama 7-8 günde sinek olarak uçar. Çok çabuk ürerler. Her türlü gıda ve çöp artıklarıyla beslenirler ve ortalama 3 km uçarak çevrede insanların yaşadığı her yeri istila ederler ve vücutlarında çok çeşitli hastalık mikropları taşıdığı için her dolaştığı şeye mikrobu bulaştırırlar. Zira her 5 dakikada bir gezdiği yerlere dışkı bırakırlar.

Karasinekler en yaygın ve dünyanın her yerinde bulunabilen sineklerdir. İnsanın yaşadığı her yerde bulunurlar. Kirli ve  çöplük alanlarda yaşarlar. Hastalık taşırlar. Dolayısıyla iç alanda minimize edilmelidir. Yalayıcı-emici ağız yapısına sahiptir. Dolayısıyla katı yiyecekleri yiyemezler. Sindirim sıvılarını besinin üzerine boşaltmak suretiyle dışarıda sıvı hale getirirler ve besini sıvı şekilde vücutlarına alırlar.

Karasinekler özellikle taze hayvan gübreleri üzerinde ürerler ve çiftliklerde oldukça yaygındırlar. Köpek dışkılarının günlerce üzerinde kaldığı çimler üreme alanlarıdır. Nadiren iç alanda ürerler. İç alanda üreme yerleri temizlenmemiş çöp konteynırları veya mutfakta çürümüş sebze, meyve artıklarının üzerileridir. Ev ve işyerlerinin etrafındaki karasinek probleminin nedenleri;

1) . Evcil hayvan dışkıları ve bina etrafındaki çöp konteynırları ile binalara giriş yapabilmektedir

2) Pencere ve kapı etrafındaki açıklıklar sineklerin binaya giriş yapmasına neden olmaktadır.

Problemi önlemek amacıyla;

  • Çöpler, çöp kutularına plastik torbalar içerisinde atılmalıdır. Plastik torbalar, çöplerden kokunun yayılmasını ve sineklerin bu alanlara toplanmasını önlemektedir.
  • Çöp kutuları binadan mümkün olduğunca uzakta tutulmalıdır.
  • Evcil hayvan dışkıları düzenli olarak temizlenmelidir.
  • Kapı ve pencereler kapalı tutulmalıdır. Etrafındaki aralık ve çatlaklar uygun malzeme ile kapatılmalıdır. Pencerelere sineklik takılmalıdır.

Bina içinde ve yakınında var ise ölü hayvanlar derhal atılmalıdır.

Sivri Sinek

Ergin sivri sinekler konakçılarından kan emerek hayatlarını sürdürmek ve yumurtlamak için gerekli olan enerjiyi elde ederler. Sivri sineklerin sadece dişileri kan emer ve yumurtlamaları için kan emmeleri. Kan emmeden yumurtlayan bazı türlerde mevcuttur. Erkek sivri sineklerde ağız gelişimi yetersiz olduğu için bunlar sadece bitki ve çiçek öz suları ile beslenirler. Ergin sinekler 1-2 kilometre yol katedebilirler. Genellikle sabah erken ve akşam saatlerinde aktiftirler. Rüzgarlı havalarda, çalılıklarda. bitki yaprakları altında yada çatlak ve kovuklarda saklanırlar. Erkeklerin ömrü ortalam 15 gün kadardır. Dişiler 1-2 ay kadar yaşarlar. Çevre şartları bu süreler üzerine etkilidir.

YUMURTA

Sivri sinek yumurtaları türlere göre farklılıklar gösterir.Anophelesler tek tek yumurtlarlar. Yumurtalar kayık şeklindedir ve kenarlarında suda yüzmesini sağlayan duba oluşumlarına sahiptir. Aedesler yumurtalarını küme halinde bırakırlar Ancak yumurtalar bir birlerine yapışık dağildir. Hemen dağılırlar. Culex cinsi ise yumurtalarını kümeler halinde, bir birine yapışık olarak tatlı suya, durgun akan su kıyılarına, bataklıklara ve ağaç kovuklarına bırakırlar.

Yumurtada gerekli inkübasyon süresi tamamlandıktan sonra larvalar çıkarlar. Anopheles larvaları su yüzeyine paralel olarak su içerisinde yaşarlar. Culex cinsine ait larvalar su yüzeyine dik olarak bulunurlar. Solunum, vücutlarının son kısmındaki özel solunum aygıtı sayesinde atmosferden yapılır. Gelişme dönemleri içerisinde dört larva dönemi geçirirler. Larva gelişim dönemi tamalandığın da pupalar oluşur.

PUPA

Larva Dönemi tamamlandığında sivri sinekler pupa haline dönüşürler. Pupa dönemi yine su içerisinde geçer. Pupa halini alan larvalar virgül görünümündedirler. Uygun şartlarda 2-7 günde pupa dönemini tamamlarlar. Suyun durgun olduğu rüzgarsız bir anda ergin sinek olarak suyu terk ederler.

Tatarcıklar

Küçük vücudu sık kıllarla örtülü, donuk sarı renkli, 1,5 – 3 mm boyunda sineklerdir. Doğada hayvan barınaklarında, mağaralarda, evlerdeki loş yerlerde yaşar ve geceleri insanlardan, hayvanlardan kan emerler. Yumurtalarını bitkisel ve yaş atıkların üzerine bırakırlar.

Tahta Kurusu

Kümeler halinde 200 civarında yumurtayı yapıştırarak çatlaklara bırakırlar evlerde insanın yaşadığı yatak odaları, çekyat, dolap içleri, karyola yatak kenarları, duvar delikleri ve tahta aksam ayrıkları ile yatakhaneler gibi yerlere yuvalanırlar insanları ısırıp ağırlığının 5 –6 katı kan emerler, emdiği yer şişer ve çıban gibi kızarır. Özellikle geceleri aktiftir, insana uykuda hemen hücum eder, evden eve eşya ile yayılır. Pasteurella pestis, alerjik reaksiyonlar M.Leprae, Bacillus anthracis, B.Recurrentin gibi bir çok hastalığı bulaştırırlar.

Bit

Çok küçük sarı renkte 2-5 mm boyunda dış parazittir. memelilerin ve insanların vücudunda kanlarını günde 2-3 kez emerek yaşarlar. Erişkinler uzun süre gıdasız yaşayabilir. Baş, vücut ve kasık biti şeklinde çeşidi vardır. Saç ve çamaşırlara yumurtasını (sirkesini) kuvvetlice yapıştırır. Kasık biti kasık arasında deri içine girip yerleşir.Yaşanılan ortamdaki eşya ve kişinin şahsi eşyası ile de yayılırlar. Ev içi ve okul gibi toplu yaşama alanları da kolay bit yayılma yerleridir. Bitlerin ısırdığı yerlerde şiddetli kaşıntı olur.Deri koyu esmerleşir, leke ve papuller oluşur. Buralarda bakteriler yerleşirse fronkülosis impetigo gibi enjeksiyonlar oluşur. Tifüs ve hummalar gibi önemli hastalıkların da etkenidir.

Pire

Siyah kahve renkli, 2 mm boyunda kanatlı yapıda altı bacaklı olup vücudunda ve bacaklarında kılları bulunur. Sıçrayan yapıdadır, dikey 20 cm, yatay 40 cm zıplarlar. Hayvan, insan, toz ve kuş piresi şeklinde türleri vardır. Çok çabuk popülasyon yaratır, haftada 2,000 yavruya ulaşabilir.yumurtalarını toz, toprak içine ve zeminlere dağınık vaziyette bırakır. Uygun ısıda 8 –10 günde evrimleşerek pire olur, ısı yeterli değilse 80–90 güne kadar uzar. Yumurtlamak için kan emerler bu sebeple canlıya ve insana hemen anında hücum ederler canlı üstüne çıktığı için evlere kolay taşınır, geceleri uyutmaz ısırır, ciltte noktacıklar halinde ısırık izleri çamaşırda kahverengi pisliğinin lekeleri gözlemlenebilir. En çok hayvanların dinlenme alanlarında görülür ve ürerler. Tifüs ve Veba hastalığı bulaştırırlar.

Kene

3mm kadar kırmızı kahverenginde yassı, oval bir parazittir. Kan emerek büyürler.keneler köpek dışında hayvanlarla insanlara da yapışıp kan emerler. Dışarıda keneler çimenlerde, çalılıklarda ve hayvan barınma yerlerinde bulunurlar ve buradan geçen hayvanlara yapışırlar. Hayvanlar vasıtası ile evlerin içine kadar gelirler. Ev içinde bir dişi çatlağa, yarığa yumurta bırakırsa bir kene hafta içerisinde yüzlercesi oluşur.

Arı

0,5–1 cm boyunda altın sarısı ve kahverengi dalgalıdır. Bal ve eşek arısı gibi türleri vardır. Duvar deliği, ağaç, çatı arası ev gibi yerlere petek yuva yaparak yerleşirler. Grup halinde yaşar çiçeklerden polen ve nektar toplar, depolar kışın bununla beslenirler. İnsanları ısırarak alerjik reaksiyona sebep olurlar.

Çıyan

3–10 cm büyüklüğünde 2-8 mm eninde yassı halkalı etrafında 17 çift anteni olan zehirli canlılardır. Gündüzleri evlerin nemli, loş ve karanlık yerlerinde, taş altlarında, deliklerde gizlenirler. Geceleri dolaşır, böcek ve solucanlar ile beslenir, insana saldırmazlar. “Çıplak ayakla dolaşırken, terlik, ayakkabı giyerken sokarlar. Isırdığı yerde bir birine benzeyen iki tane koyu renkte iz görülür ve örümcekteki gibi zehirlenme belirtileri ortaya çıkar.

Örümcek

Parazitlenmezler, hastalık bulaştırmazlar, yağmacılıkla, böcekleri yiyerek beslenirler. Çok türleri vardır. Boyları türe göre değişir. Bazıları insa, sokarak zehirlenme yapar. Genellikle boyun, el, yüz, omuz ve kolundan sokarlar Evlerin loş karanlık ve nemli yerlerine yuvalanırlar. Sokulan yerde yanma, ağrı başlar kaşınır ve şişer, titreme bitkinlik oluşur. Nabız artması ve soğuk terleme görülür ısırık yerinde bir birine yakın iki nokta var ve yukarıdaki belirtiler oluyorsa örümcek düşünülebilir.

Akrep

2,5–5 cm civarında türüne göre siyah, sarı, kahverengi, mavi olabilir. Böceklerle beslenirler. Genelde taş duvar kovuklarında, toprak deliklerde, bodrum, çatı, ahşap bina, depo, moloz yığını gibi yerlerde yuvalanırlar. Yuva ve yiyecek bulmak için binalara yaklaşır veya girerler. Ev içine girince yatakta, ayakkabı içi gibi her yerde rastlamak mümkündür. Geceleri aktiftirler. Gündüzleri karanlık ve serin yerlerde, yuvalarında geçirirler. Bahar ve sonbahar yağmurlarıyla aşağıdaki yuvalarını su basınca bina içerisine girişleri sıklaşır.

Akarlar – Mite lar

İnsan hayvan ve bitki gibi canlıların yaşadığı ortamda canlı artık ve döküntüleriyle beslenen, gözle görülemeyen başı, gövdesi, bacakları ve de birçok türü olan canlılardır. Özellikle tozlu bakımsız evlerde tavuk, güvercin ve farelerde, bazen suda ve otluk alanlarda çok yaşarlar. “Alerjik reaksiyonlara neden olurlar, özellikle astımı ve alerjisi olanlar dikkat etmelidir.”

Güve

3 mm boylarında küçük ve oval böceklerdir. Bunlar insanlara zarar vermez ama kişisel eşyalara, giysilere zarar verirler. Güveler hayvan kılından yapılmış her türlü eşya üzerine yerleşirler ve yerler. (Kaşmir, yünlü, ipekli giysiler gibi)

Kulağa Kaçan

Evlerde yarık ve çatılarda saklanır ve genellikle geceleri dolaşır. Bitki artıkları, ölü hayvan ve böceklerin parçaları ile beslenirler. Seri hareket ederler.

Tesbih Böceği

Gri renkte ve çok kısa ayakları vardır. Dokunulduğunda kıvrılarak top şeklini aldığı için halk arasında tespih böceği olarak adlırılır. Rutubetli ve sebze artığı olan her türlü yerde yaşar, mahzen ve bodrum gibi yerleri severler. Saksı bitkilerine zarar verirler

Gümüşcün

Gri renkli, 1-2 cm uzunluğunda balık görünümünde ve sık ayaklıdırlar. Çok seri hareket ederler. Bu haşerelere evlerde çok sık rastlanır, ayrıca fırınlarda bina duvarlarında sıcak yerlerde barınırlar. Hububat içerisine de girer ve yerleşirler. Kağıt ve kumaşla da beslenirler.

Ağaç Kurdu ve Mobilya Böceği

Ağaç kurdu eski tahta eşyada, pencere, kapı, parke ve mobilyanın ağaç aksamlarında yerleşir ve dehlizler açarak ilerler. Bu arada kemirdikleri ağacın tozları dışarı dökülür. Bazen geceleri sessizlikte, delik açarken sesi duyulabilir. Mobilya böceği büyük toplu iğne başı büyüklüğünde, kahverengidir. Özellikle mobilyaların kumaş ve içindeki dolgu maddeleri (kamış, saman, ot vs.) arasında yuvalanırlar. Kumaşı deler, yıpratır, ölenleri mobilyanın altına dökülür.

Ev Faresi

Çok küçük 3 cm civarındadırlar ve fındık faresi olarak ta anılırlar, renkleri genelde gridir, büyük kulakları, küçük gözleri ve burunları vardır. Pislikleri siyah pirinç büyüklüğünde ve ovaldir. Pisliğini etrafa saçar, yuvasını gıda merkezlerine yakın oyuk ve boşluklarda yapar, ev ve iş yerlerine yerleşir, çok iyi tırmanıcı ve sıçrayıcıdırlar. Çok çabuk ürerler, gebelikleri 18-21 gün sürer ve her seferinde 5-8 arası yavru yaparlar. Yılda 5-10 döl verir. Çok güçlü koku duyuları vardır. Yetişkin bir ev faresi 0.5 cm delikten geçer ve 4 metre yüksekten atlayabilir.

Lağım Faresi

Ergin lağım faresi kuyruğu hariç 18-25 cm boyunda ve 200-600 gr ağırlığındadır. Küt burunlu, küçük kulak ve gözlere sahip, kaba tüyleri kahverengi siyah karın bölgesi gri beyaz arası bir renktedir. Lağım fareleri daha çok kanalizasyon sistemi, binaların bodrum ve alt katları ile depolarda, bina dışında ise nehir kenarlarında, yol boyunca toprak altında, çöp yığınları ve beton altında yuva yaparlar. Erginlerin dışkıları iki ucu küt kapsül şeklinde ve 20 mm kadar uzunlukta olabilir. 2-5 ayda ergin hale gelir, bir yıl yaşarlar. Gebelikleri 3 hafta sürer. Bir keresinde 7-8 yavru doğurur ve yılda 3-6 döl verebilirler. Güçlü koku ve işitme duyularına sahiptirler. 12 mm den büyük aralıktan kolayca geçebilir, 15 metre yükseklikten atlayabilirler. Kemirmeyi severler ve en çok elektrik kablolarını kemirdiği için de sık sık yangınlara sebep olurlar.

Çatı Faresi

Ergin çatı faresi, kuyruğu hariç 16-21 cm boyunda ve 80-300 gr ağırlığındadır. Sivri burunu, iri kulak ve gözleri olup, kahverengi veya siyah tüylere sahiptir, çok iyi tırmanıcıdırlar. Bina içleri ve altında, çatısında, çöp ve odun yığınları içinde yaşarlar. Erginlerin dışkıları lağım faresinin dışkısı gibi fakat sivri uçludur. Çatı fareleri 4 ayda ergin hale gelir ve 12 ay yaşarlar. Bir keresinde 4-8 yavru doğurur ve yılda 6 döl verebilirler. 12 mm den büyük aralıktan kolayca geçebilirler.

Yılanlar

Fare gibi kemiricilerle, küçük sürüngenlerle, kertenkelelerle ve böceklerle beslenirler.Kemiricilerle beslendikleri için yararlıdırlar.Çok hızlı hareket edebilirler ve ağaçlara da tırmanabilirler.Gündüzleri aktiflik gösterirler.Ekimle Nisan ayı arasında kış uykusuna yatarlar.Haziran ve Temmuz aylarında yumurtlamaya başlayan bu canlıların dişileri, bir defada 10 kadar yumurta bırakabiliyorlar.
Bitki örtüsünün seyrek olduğu,kurak yerlerdeki taşlık ve çalılık yerlerde,evlerin yakınında,tavan aralarında yaşarlar.Toprak evlerin çatılarında da görülürler.
Zararlarından fazla bahsetmeye gerek yok.Rahatsız edildiklerinde yada kendilerini korumak için saldırabilirler.

Salyangoz

Sularda ve nemli çayırlarda yaşayan, değişik ebat ve şekillerde çok değişik türleri vardır. Kabuklu bir türdür. Gezdikleri yerlere sıvılarını bulaştırır. Bitkileri yiyerek yaşamları sürdürürler. Küçük türleri çoğu kez bahçelerde süs bitkilerini sararak kurumasınasebebiyet verirler.
İnsan barsaklarında yaşayan ve halk arasında barsak kurtları adı verilen ve çok çeşidi olan bu canlıların bazılarına ara konakçılık yaparak insanlara yayılmasında rol oynarlar.
Bahçe ve çimenlik alanlarda özel yem şeklinde hazırlanmış mollusisit grubu ilaçları atmak sureti ile kolayca mücadele etmek mümkündür.